فصل تجارت - گسترش حضور کودکان در شبکههای اجتماعی، ضرورت توجه والدین به محتوای منتشرشده از آنها را افزایش داده است. کارشناسان حوزه تربیت و رسانه بر اهمیت نظارت والدین، انتخاب محتوای مناسب، حفظ حریم خصوصی و آموزش سواد رسانهای کودکان تأکید دارند.
نورنیوز- گروه اجتماعی: در حال گشتوگذار در شبکههای اجتماعی هستیم که ویدئوی پربازدیدی توجه ما را جلب میکند؛ دختربچهای خردسال ، با ژستهایی کاملاً زنانه در حال اجرای یک دابسمش با آهنگی است که محتوای آن سراسر خیانت، روابط پنهانی و مفاهیم سخیف جنسی است. در پایین ویدئو لایک و کامنت «ای جانم» و «چقدر بانمک» ثبت شده است. شاید در نگاه اول، این فقط یک بازی کودکانه برای جذب دنبالکننده به نظر برسد؛ اما واقعیت تلخ این است که تکرار این کلمات و حرکات، بذر بیحیایی و بیعفتی را در ناخودآگاه کودک میکارد. وقتی یک مفهوم سخیف برای دختربچه ما عادی شد، او در دوران نوجوانی بهراحتی طعمه آسیبهای اجتماعی و سوءاستفادههای عاطفی میشود؛ دختری که امروز جلوی دوربین دابسمش میرود، فردا برای ترمیم روان آسیبدیدهاش سالها نیاز به درمان خواهد داشت. یک پدر و مادر آگاه میدانند که معصومیت فرزندشان، ابزاری برای سرگرمی دیگران نیست. مدیریت تربیت ایجاب میکند که با شناخت اهمیت حیای دیجیتال کودک، بااقتدار وارد میدان شویم و اجازه ندهیم فضای مجازی، آینده و شرافت جگرگوشه ما را به یغما ببرد.
حراج معصومیت؛ از بلوغ زودرس تا هشدار ائمه
در علم روانشناسی کودک، پدیدهای به نام «جنسیسازی زودهنگام» وجود دارد. روانشناسان هشدار میدهند وقتی کودکی متنی فراتر از سن خود (مخصوصاً با مفاهیم جنسی و خیانت) را لبخوانی میکند، مغز او ناخودآگاه این الگوهای رفتاری را بهعنوان «هنجار و ارزش» میپذیرد. این کودکان در آینده بهشدت مستعدِ افتادن در تله روابط مسموم هستند، چرا که قبلاً حریم و خطقرمزهای ذهنشان توسط همین آهنگها شکسته شده است.اسلام با اشراف کامل بر این ظرافتهای تربیتی، حفظ حریم و حیا را پایه و اساس شخصیت انسان میداند. امام صادق (علیهالسلام) میفرمایند: « حیا و ایمان در یک رشته به هم پیوستهاند؛ هرگاه یکى از آن دو برود، دیگرى نیز در پى آن مىرود.» (الکافی، ج 2، ص 106) این پیوند ناگسستنی نشان میدهد که حیا یک محدودیت نیست، بلکه قویترین سپر دفاعی برای حفظ ایمان، امنیت و سلامت روان انسان است. والدینی که اجازه میدهند فرزندشان با این دابسمشهای سمی سرگرم شود، در واقع با دست خودشان این سپر دفاعی را از تن او خارج کرده و او را بیدفاع در میان گرگهای جامعه رها میکنند.
3 گام اورژانسی برای محافظت از حیای دیجیتال کودک
برای اینکه فرزندتان را از این باتلاق مجازی بیرون بکشید و اصالت و وقار را به او هدیه دهید، این تکنیک سهمرحلهای را با هوشمندی به کار ببندید: رصد هوشمندانه و حضور فعال (قانون همخلبانی):هرگز گوشی موبایل و اینترنت آزاد را بهعنوان پرستار کودک رها نکنید. شما باید خلبان اصلی پرواز فرزندتان در فضای مجازی باشید. الگوریتمهای شبکههای اجتماعی برای کودکان طراحی نشدهاند. با فیلترکردن محتوای نامناسب، ورودی ذهن کودک را مدیریت کنید. حضور شما نباید شکل پلیسی داشته باشد؛ بلکه در کنار او بنشینید و ویدئوهای سالم و آموزنده را با هم تماشا کنید. واکنش بدون ترور شخصیت (درمان گرههای کشفشده): اگر روزی متوجه شدید فرزندتان در حال زمزمهکردن یک آهنگ سخیف یا اجرای یک رفتار ناهنجار است، هرگز فریاد نکشید و او را با کلماتی مثل «بیحیا» برچسب نزنید! پرخاشگری شما باعث پنهانکاری او میشود.
در عوض با خونسردی و لحنی مهربان از او بپرسید: «عزیزم میدانی معنی این کلمهای که گفتی چیست؟» سپس با زبانی ساده، زشتی آن مفهوم را برایش کالبدشکافی کنید تا خودش متوجه شود که این کلمات در شأن او و خانواده بااصالت شما نیست.کمکگرفتن از متخصصان امین (برونرفت از بحران):گاهی نفوذ این محتواهای مسموم در ذهن کودک عمیقتر از چیزی است که با یک تذکر ساده حل شود و ممکن است به شکل اختلالات رفتاری یا بلوغ زودرس خود را نشان دهد. در این شرایط، یک انسان مقتدر غرور بیجا را کنار میگذارد و پیش از آنکه کودک به سن نوجوانی و بحرانهای حاد برسد، از یک روانشناس کودک و مشاور امین کمک میگیرد. یک مداخله حرفهای در سنین پایین، میتواند مسیر زندگی یک انسان را از سقوط نجات دهد.
تنفس در خانهای با ستونهای اصالت
لذت بزرگی در این هوشیاری و اقتدار والدانه نهفته است؛ اینکه بدانیم ما تماشاچیان منفعلی نیستیم که فضای مجازی بتواند تربیت جگرگوشه ما را در دست بگیرد. وقتی با ارادهای محکم، تله دابسمشهای سمی را خنثی میکنیم و حیای دیجیتال کودک را خطقرمز خود میدانیم، در واقع بالاترین سطح احترام و عشق را نثار آینده فرزندمان کردهایم. عبور از خطای «عادیسازی ناهنجاریها»، از ما پدر و مادری امن، آگاه و تکیهگاهی محکم میسازد؛ کسانی که با محافظت از معصومیت فرزندشان، دخترانی باوقار، قدرتمند و آسیبناپذیر را برای فردای این جامعه تربیت میکنند.
فارس