فصل تجارت - بردسکن- در حالی که بردسکن قطب دوم تولید پسته در خراسان رضوی محسوب می‌شود، اتکای این محصول به خام‌فروشی، ضرورت تکمیل زنجیره ارزش و برندسازی را برای تحقق جهش اقتصادی دوچندان کرده است.
خبرگزاری مهر- گروه استان‌ها ، سعید نوری؛ پسته برای بردسکن یکی از پایه‌های مهم اقتصاد کشاورزی و معیشت مردم این شهرستان به شمار می‌رود؛ محصولی که با وجود سطح گسترده باغ‌ها و ظرفیت بالای تولید، همچنان با چالش‌هایی از جمله تأمین آب و برق، افزایش هزینه‌های تولید، فروش فله‌ای و ضرورت توسعه صنایع فرآوری و بسته‌بندی روبه‌رو است.
بر اساس آمار اعلام‌شده از سوی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی، پسته یکی از مهم‌ترین محصولات باغی استان محسوب می‌شود و سطح زیرکشت این محصول به 133 هزار هکتار رسیده است.
با وجود ظرفیت بالای تولید، یکی از موضوعات مهم در زنجیره پسته بردسکن، نحوه عرضه و فرآوری این محصول است. فروش فله‌ای باعث می‌شود بخشی از ارزش افزوده پسته در مراحل بعدی زنجیره، از جمله فرآوری، بسته‌بندی و تجارت، خارج از شهرستان ایجاد شود.
توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی، بسته‌بندی استاندارد و ایجاد یک هویت تجاری مشخص برای پسته بردسکن می‌تواند زمینه افزایش ارزش افزوده و تقویت جایگاه این محصول در بازارهای داخلی و صادراتی را فراهم کند.
خراسان رضوی؛ دومین قطب تولید پسته کشور
علی‌اکبر ایزدی، مسئول باغبانی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی ، با بیان اینکه سطح باغ‌های پسته استان از 133 هزار هکتار عبور کرده است، اظهار کرد: از این میزان، 104 هزار هکتار به باغ‌های بارور اختصاص دارد و برنامه الگوی کشت این محصول اقتصادی تا پایان برنامه هفتم توسعه با هدف افزایش تولید و ارتقای جایگاه استان در کشور دنبال می‌شود.
مسئول باغبانی سازمان جهاد کشاورزی خراسان رضوی با تأکید بر جایگاه راهبردی خراسان رضوی در تولید پسته کشور افزود: این استان از نظر تولید پسته رتبه دوم کشور را به خود اختصاص داده و از ظرفیت مناسبی برای توسعه کشت این محصول به عنوان محصولی اقتصادی و ارزآور برخوردار است.
وی پیش‌بینی کرد امسال حدود 70 هزار تن پسته از باغ‌های خراسان رضوی برداشت شود.
///
ایجاد یک تشکل بزرگ برای تقویت و معرفی برند پسته بردسکن
در همین راستا، حجت‌الاسلام جواد نیک‌بین، نماینده مردم منطقه ترشیز در مجلس شورای اسلامی ، بر ضرورت ایجاد یک تشکل بزرگ برای تقویت و معرفی برند پسته بردسکن تأکید کرده است.
نماینده مردم منطقه ترشیز در مجلس شورای اسلامی افزود: ایجاد یک «برند» یا هویت تجاری مشخص برای پسته بردسکن می‌تواند به معرفی بهتر محصول، افزایش قدرت رقابت در بازار و ایجاد سهم بیشتری از ارزش افزوده برای تولیدکنندگان و اقتصاد شهرستان کمک کند.
وی افزود: تولید پسته در بردسکن علاوه بر ظرفیت اقتصادی بالا، با مجموعه‌ای از چالش‌های طبیعی و اقتصادی نیز همراه است. کمبود منابع آبی، شوری آب، افزایش هزینه نهاده‌ها، گرمای شدید، خسارت‌های ناشی از تگرگ و مشکلات تأمین برق چاه‌های کشاورزی از جمله دغدغه‌هایی است که بر فعالیت باغداران اثر گذاشته است.
نیک بین افزود: اتاق اصناف کشاورزی شهرستان بردسکن نیز در مکاتبات خود با وزارت جهاد کشاورزی، با اشاره به سطح گسترده باغ‌های پسته شهرستان، نسبت به خسارت‌های ناشی از تگرگ، گرمای شدید و قطعی‌های روزانه برق چاه‌های کشاورزی هشدار داده است.
نماینده مردم منطقه ترشیز در مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: افزایش هزینه‌های تولید و مشکلات صادراتی نیز از دیگر دغدغه‌های مطرح‌شده از سوی بخش کشاورزی شهرستان است؛ مسائلی که در صورت تداوم می‌تواند هزینه نگهداری باغ‌ها و تولید محصول را برای باغداران افزایش دهد.
وی گفت: از سوی دیگر، خسارت‌های ناشی از حوادث جوی نیز در سال‌های اخیر به بخش کشاورزی شهرستان آسیب وارد کرده و ضرورت مدیریت ریسک و حمایت از باغداران را افزایش داده است.
بردسکن دومین قطب تولید پسته خراسان رضوی
مهدی مسروری، مدیر جهاد کشاورزی بردسکن ، با اشاره به پایان فصل برداشت پسته در این شهرستان اظهار کرد: در حال حاضر 14 هزار هکتار از باغ‌های شهرستان به کشت محصول استراتژیک پسته اختصاص دارد و پیش‌بینی می‌شود امسال حدود 10 هزار تن پسته خشک از این باغ‌ها برداشت و روانه بازار شود.
مدیر جهاد کشاورزی بردسکن با بیان اینکه متوسط عملکرد باغ‌های پسته شهرستان امسال و به دلیل قرار گرفتن در سال «آف» حدود 700 کیلوگرم پسته خشک در هر هکتار برآورد می‌شود، افزود: گردش مالی حاصل از تولید پسته در بردسکن حدود 25 هزار میلیارد تومان است.
///
///" alt="فصل تجارت" width="100%" />
وی ادامه داد: ارقام غالب پسته در باغ‌های این شهرستان شامل فندقی، احمدآقایی و اکبری است که به دلیل کیفیت مناسب، از بازارپسندی مطلوبی در بازارهای داخلی و صادراتی برخوردار هستند.
مسروری با اشاره به ظرفیت فرآوری پسته در شهرستان گفت: در حال حاضر 57 ترمینال ضبط و فرآوری پسته به صورت فعال در بردسکن فعالیت می‌کنند و این واحدها نقش مهمی در فرآوری محصول، ارتقای کیفیت و کاهش ضایعات پس از برداشت دارند.
مدیر جهاد کشاورزی بردسکن با تأکید بر جایگاه بردسکن در تولید پسته خراسان رضوی افزود: این شهرستان هم‌اکنون به عنوان دومین قطب تولید پسته استان شناخته می‌شود و ظرفیت‌های موجود در این بخش می‌تواند زمینه‌ساز توسعه فعالیت‌های اقتصادی مرتبط با پسته در شهرستان باشد.
برق چاه‌های کشاورزی؛ چالش مهم باغ‌های پسته
در ادامه محمدجواد صفرنژاد، فرماندار بردسکن ، با اشاره به خسارت‌های ناشی از خاموشی چاه‌های کشاورزی، بر توسعه نیروگاه‌های خورشیدی برای تأمین برق مورد نیاز بخش کشاورزی تأکید کرده است.
فرماندار بردسکن افزود: در همین راستا، طرح‌های مختلفی برای نصب پنل‌های خورشیدی در چاه‌های کشاورزی شهرستان اجرا شده و ایجاد نیروگاه‌های تجمیعی نیز در دستور کار قرار گرفته است.
///
///" alt="فصل تجارت" width="100%" />///" alt="فصل تجارت" width="100%" />
وی پیش‌تر از هدف‌گذاری برای جبران بخشی از ناترازی برق بخش کشاورزی از طریق توسعه انرژی خورشیدی خبر داده بود.
صفرنژاد اظهار کرد: این موضوع برای باغ‌های پسته اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا استمرار آبیاری در دوره‌های حساس رشد و رسیدگی محصول، از عوامل مؤثر بر میزان و کیفیت تولید است.
از پسته خام تا محصولی با نام و نشان بردسکن
پسته بردسکن اکنون از مرحله اثبات توان تولید عبور کرده است. سطح قابل توجه باغ‌ها، تولید سالانه، فعالیت ده‌ها ترمینال فرآوری و گردش مالی قابل توجه این محصول، ظرفیت اقتصادی آن را به خوبی نشان می‌دهد.
با این حال، آینده این محصول تنها به افزایش سطح زیرکشت و میزان برداشت وابسته نیست؛ بلکه توسعه روش‌های نوین آبیاری، مدیریت مصرف آب، تأمین پایدار انرژی، کاهش هزینه‌های تولید، توسعه صنایع تبدیلی، بسته‌بندی استاندارد، ایجاد برند و گسترش بازارهای صادراتی نیز در آینده اقتصادی پسته شهرستان نقش تعیین‌کننده دارد.
بردسکن می‌تواند با حرکت از فروش محصول خام و فله‌ای به سمت فرآوری، بسته‌بندی و عرضه محصول با هویت مشخص، بخش بیشتری از ارزش افزوده پسته را در داخل شهرستان ایجاد کند.
پسته بردسکن امروز یک محصول مهم اقتصادی برای شهرستان است؛ محصولی که اگر زنجیره تولید تا بازار آن تکمیل شود، می‌تواند علاوه بر حفظ جایگاه بردسکن در تولید پسته خراسان رضوی، سهم بیشتری در ایجاد اشتغال، درآمد و رونق اقتصادی منطقه داشته باشد.