فصل تجارت - تهران- پیشبینیهای هواشناسی از پاییزی پربارش و زمستانی گرم و کمبرف خبر میدهند، سناریویی که برای استان تهران هم فرصت آب است و هم خطر سیلاب، اما برای این وضعیت چقدر آمادگی داریم؟
خبرگزاری مهر، گروه استانها: سازمان هواشناسی از نیمه مهر تا نیمه آذر پاییزی پربارش پیشبینی کرده و دما را یک تا دو درجه بالاتر از نرمال میداند، این پیشبینی برای تهران یعنی هوایی گرمتر از معمول و بارشی که به گفته کارشناسان بیشتر به شکل رگبار خواهد بود، نه بارانی آرام و ملایم. این نوع بارش در شهری که از دامنههای شیبدار به دشت میرسد، زود به روانآب و گاه به سیلاب تبدیل میشود.
دقت این چشمانداز فصلی، به گفته سازمان هواشناسی، حدود 65 تا 70 درصد است، یعنی قطعیت مطلق در کار نیست، اما احتمال آنقدر بالا است که نتوان نادیدهاش گرفت، مدیرکل هواشناسی استان تهران نیز با اشاره به همین احتمال حدود 70 درصدی، از احتمال بارشهای بالاتر از نرمال در پاییز خبر داده و به خبرنگار مهر گفت: باید برای روانآب و سیلاب آماده بود.
حمیدرضا خورشیدی همچنین یادآوری کرد: اثر النینو بر ایران یکسان و قطعی نیست و به برهمکنش آن با سامانههای جوی منطقه بستگی دارد. به بیان ساده، النینو وعده باران نمیدهد، فقط احتمال را بالا میبرد.
تجربه پاییز پربارش از نیمه مهرماه
نخستین نشانهها همین حالا در آسمان دیده میشود، به گفته مدیرکل هواشناسی استان تهران این هفته، ارتفاعات البرز و شمال استان تهران در روزهای پیشرو میتوانند افزایش ابر و رگبار پراکنده را تجربه کنند و همزمان دما در پایتخت کاهش محسوسی خواهد داشت.
البته این هنوز آغاز ماجراست و هوای استان تهران در برخی روزها آفتابی میماند، اما تجربه سالهای گذشته نشان داده که تغییر فصل در تهران معمولاً با یک رگبار ناگهانی خودش را اعلام میکند.
اما داستان پاییز و زمستان یک روی دیگر هم دارد. کارشناسان هواشناسی میگویند، زمستان امسال هم گرمتر از میانگین بلندمدت خواهد بود و در برخی مناطق کشور دورههای کوتاهمدت بارش شدید، رگبار، باد و گردوخاک پیشبینی میشود.
در همین چشمانداز، سازمان هواشناسی از زمستانی گرم و کمبرف سخن گفته است، این عبارت برای تهران معنای روشنی دارد، وقتی هوا گرم باشد، بخشی از بارش بهجای برف به شکل باران میآید و ذخیرهای که هر سال در ارتفاعات البرز جمع میشد و در بهار و تابستان آرامآرام آزاد میشد، کم میشود.
پس پاییزِ پرباران به معنای تمام شدن دغدغه آب نیست و همان بارش اگر با مدیریت همراه نشود، ممکن است بهجای ماندن در سفرههای آب، از مسیلها عبور کند و خسارت به جا بگذارد. لازم است یادآوری شود که این چشمانداز زمستانی در سطح کشور اعلام شده و برای استان تهران، بهویژه پس از نیمه نخست زمستان، پیشبینیها هنوز باید بهروز شوند.
استان تهران در برابر سیل بیسابقه نیست، رئیس مرکز مدیریت بحران استان تهران هم صریحاً یادآوری کرده که سیلاب از مخاطرات اولویتدار تهران است.
آغاز آرایش عملیاتی مرکز مدیریت بحران استان تهران
حامد یزدی مهر اضافه کرد: وجود حوزه آبریز گسترده در ارتفاعات شمالی، و سابقههایی مانند سیل سال 1366، سیلابی شدن آب در مترو در اوایل دهه 90 و سیل امامزادهداوود، این مخاطره را در فهرست اولویتها قرار داده است. این حافظه تاریخی بیاثر نبوده است.
/
وی گفت: حدود سه هفته پیش، مرکز مدیریت بحران استان تهران در آستانه فصل پاییز، روند هماهنگی و ارزیابی آمادگی دستگاههای مسئول را آغاز کرد، تا خسارات احتمالی کاهش یابد و خدمترسانی به شهروندان ادامه پیدا کند.
یزدیمهر بر پایش مستمر شرایط، پیشبینی سناریوهای احتمالی و تقسیم کار مشخص میان دستگاهها تأکید کرد و افزود: برنامه پیش از حادثه، و تقسیم وظایف پیش از اولین هشدار اهمیت دارد و در مدیریت بحران، همین ترتیب گاهی تفاوت میان یک روز دشوار و یک روز فاجعهبار را میسازد.
این سخنان فقط روی کاغذ نمانده است، بررسی های خبرنگار مهر از آغاز آرایش عملیاتی مرکز مدیریت بحران استان تهران برای مخاطرات پاییزی و آمادگی حدود 500 نیروی عملیاتی برای مقابله با سیلاب خبر میدهد.
یزدی مهر گفت: امسال احتمال بارشهای سیلابی در تهران زیاد است و دستگاههای امدادی و عملیاتی باید برای مواجهه با آن آماده باشند.
پمپهای روبین، کفکش و لجنکش ها آماده اند
این گفته هم هشدار است و هم توضیح اینکه چرا آمادهباش نباید تشریفاتی باشد.
در سطح شهر تهران نیز کارها ادامه دارد، رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران به رسانه ها گفته است، نقشه پهنهبندی خطر سیل تهیه شده و برنامه سیل تهران در حال تدوین و نهایی شدن است.
علی نصیری درباره تجهیزات هم توضیح داده که پمپهای روبین، کفکش، لجنکش و پمپهای متنوع موردنیاز مدیریت سیلاب خریداری شده و در سولههای بحران موجود است.
به گفته او، تیمهای متخصص آتشنشانی، خدمات شهری، مدیریت بحران و گروههای مردمی نیز بخشی از این آمادگیاند و لایروبی مسیرها، تقویت هشدارهای هواشناسی و آموزش شهروندان در دستور کار است.
با کنار هم گذاشتن این تکهها، تصویری شکل میگیرد: هواشناسی هشدار میدهد، مدیریت بحران استان نقش هماهنگکننده را برعهده میگیرد و مدیریت بحران در شهرهای استان تهران در حوزه اجرا فعال میشود.
آزمون اصلی، اما، با اولین رگبار جدی آغاز میشود
مسئولان تأکید دارند، این زنجیره وقتی بهترین نتیجه را میدهد که هر حلقهاش پیش از بحران محکم شده باشد، و پرسش اصلی این است که این حلقهها زیر فشار واقعی هم دوام میآورند یا نه.
/
//" alt="فصل تجارت" width="100%" />
پاسخ این پرسش را فقط نخستین بارش سنگین میدهد، برخی از برنامهها هنوز در مرحله نهایی شدناند و پیشبینیها نیز ماهیتی احتمالی دارند، هیچ شبکه کانال و هیچ انبار تجهیزاتی نمیتواند خیال همه را از رگبار ناگهانی و کوتاهمدتی که در دامنهها میبارد راحت کند، بخش مهمی از ایمنی هم به خود مردم برمیگردد.
توصیههای ایمنی سادهاند و قدیمی، اما هر سال دوباره لازم میشوند، اقامت در حاشیه رودخانهها و مسیلها هنگام هشدار بارش خطرناک است. پارک خودرو در نقاط پست و زیرگذرهای گودافتاده در روزهای بارانی ریسک دارد. کوهنوردان و گردشگران دامنهها باید پیش از حرکت پیشبینی هوا را بخوانند و رعایت هشدارهای هواشناسی و اطلاعیههای مدیریت بحران، مهمتر از هر ابزار دیگری است.
اگر پیشبینیها درست باشد، تهران در ماههای پیش رو باران بسیار خواهد دید و برف کم، اینکه این باران برکتی برای سفرههای آب باشد یا خطری برای معابر، بخشی به آسمان بستگی دارد و بخش بزرگترش به زمینی که زیر پای ماست.
آنچه تاکنون دیده شده، شروعی بهموقع است؛ نشستها پیش از باران برگزار شده، نیروها آمادهاند و نقشهها روی میز. آزمون اصلی، اما، با اولین رگبار جدی آغاز میشود.