فصل تجارت - خبرگزاری فرانسه گزارش داد، با وجود اعلام تعلیق تجارت و مبادلات مالی امارات با ایران، کالاهای ایرانی همچنان در بازارهای دبی حضور دارند و روابط تجاری دو طرف بهسادگی قابل گسستن نیست.
نورنیوز-اقتصادی: بازارهای بافت قدیمی دبی، زعفران، زیره، پسته و مغز بادام ایرانی همچنان قفسه فروشگاهها را پر کرده است؛ گویی که جنگ بین دو سوی خلیج فارس هرگز جدایی نینداخته است.
امارات متحده عربی ماه گذشته از تعلیق تجارت و مبادلات مالی با ایران خبر داد؛ کشوری که حملات( تجاوزکارانه ) آمریکا علیه خود را با بستن تنگه هرمز و هدف قرار دادن کشورهای میزبان تجهیزات و داراییهای واشنگتن در منطقه پاسخ داده است.
با این حال، در دبی قدیم، جایی که بازرگانان ایرانی تُجاری ریشهدار هستند، کسی باور ندارد روابطی که طی دههها میان قطب مالی امارات و جنوب ایران شکل گرفته است، به این سادگیها فروبپاشد.
خبرگزاری فرانسه به نقل از مالک یکی از فروشگاههای ایرانی مواد غذایی تاسیسشده در سال 1963، نوشته است که «از زمان آغاز جنگ، برخی محصولات ایرانی کمیابتر شدهاند و قیمت برخی دیگر بهشدت افزایش یافته است. با این حال، بیشتر اقلام غذایی سنتی، مثل انواع آجیل یا زرشک، همچنان در دسترس هستند.»
دو عمدهفروش که خبرگزاری فرانسه به شرط حفظ هویت با آنها گفتوگو کرده است نیز میگویند که همچنان از ایران بهویژه از طریق بنادر عمان، کالا تهیه میکنند.
این خبرگزاری مینویسد که در فروشگاههای زعفران، این ادویه گرانبهای تولید مشهد واقع در شمال شرق ایران، از طریق حملونقل هوایی وارد میشود؛ مسیری که پس از وقفهای کوتاه، بار دیگر برقرار شده است.
جامعه ایرانیِ دبی
دبی میزبان جامعه بزرگی از ایرانیان است که شمار آنها چند صد هزار نفر برآورد میشود؛ جامعهای که در توسعه تجاری امارت نقشآفرینی داشته و دورههای مختلف تنش میان دبی و تهران را پشت سر گذاشته است.
مهران حقیریان، کارشناس اندیشکده «بنیاد بورس و بازار» مستقر در لندن به خبرگزاری فرانسه میگوید «پس از آنکه آمریکا در سال 2012 تحریمهای خود علیه جمهوری اسلامی ایران را تشدید کرد، ایرانیان مقیم دبی توانستند شرکای خود در ابوظبی را متقاعد کنند که تجارت، صرفنظر از تحریمها، بایستی ادامه پیدا کند، زیرا این تجارت به اقتصاد امارات کمک میکند.»
امارات متحده عربی در سال 2024، اصلیترین مسیر ورود کالا به ایران بود و بیش از 30 درصد واردات ایران، به ارزش 21 میلیارد دلار، از این کشور انجام شد.
دادههای سازمان تجارت جهانی نشان میدهد که امارات همچنین سومین مشتری بزرگ ایران بود و نزدیک به 12 درصد از صادرات ایران، به ارزش بیش از هفت میلیارد دلار را جذب کرد.
دبی برای شرکتهای ایرانی یک مرکز مالی مهم به شمار میرود و واشنگتن این شهر را به نقشآفرینی به عنوان یکی از گرههای اصلی شبکههای مالی مورد استفاده برای دور زدن تحریمها متهم کرده است(!)
آمریکا در چهارچوب سیاست (شکستخورده) فشار اقتصادی بر ایران، در پایان ماه آگوست اقدامات جدیدی را علیه شرکای تجاری ایران اعلام و مدیر شعبه دبی بانک ملی ایران را تحریم کرد. با این حال، به نوشته خبرگزاری فرانسه، این بانک همچنان به پذیرش مشتریان ادامه میدهد.
تلاش برای بازگرداندن تهران به میز مذاکره
به ادعای حقیریان، اعلام ابوظبی مبنی بر تعلیق روابط با ایران، بخشی از تلاشها برای بازگرداندن تهران به میز مذاکره و هدف آن نشان دادن همسویی این کشور حاشیه خلیج فارس با آمریکاست.
آنچه تلاش برای بازگرداندن تهران به میز مذاکره خوانده میشود، در حالی است که به گفته کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالملل وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران «این آمریکا بود که برای بار سوم طی 16 ماه گذشته به دیپلماسی و میز مذاکره خیانت کرد.»
محور اصلی مواضع و مطالبههای تهران به نوعی مشابه بندهای مندرج در یادداشت تفاهم اسلامآباد است؛ سندی که خرداد ماه سال جاری میان ایران و آمریکا امضا شد و بر اساس آن قرار بود جنگ خاتمه یابد، تحریمهای نفتی برای بازه زمانی مشخص لغو شود، داراییهای بلوکهشده ایران آزاد گردد و محاصره دریایی آمریکا بر بنادر ایران برداشته شود؛ تهران هم در سازوکاری 30 و 60 روزه با همراهی عمان و مشورت با کشورهای منطقه ، عبور و مرور کشتیها از این آبراه را مدیریت کند.
نقض این بندها با نقض بند 5 یعنی نادیدهگرفتن مدیریت ایران بر تنگه هرمز آغاز شد و به توصیف کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالملل وزیر امور خارجه این آمریکا بوده که یک بند نه، بلکه چندین بند از این تفاهم را نقض کرد؛ محاصره دریایی که قرار بود برچیده شود، دوباره برقرار شده؛ تحریمهای بخش نفتی که موقتاً تعلیق شده بود، بازگردانده شده و حتی تحریمهای تازهای هم اعمال شده، مذاکرات برای آزادسازی داراییهای بلوکهشده ایران متوقف مانده و حتی ثبات و آتشبس در جنوب لبنان هم که تعهد واشنگتن بوده به درستی صورت نگرفته است.
با این حال، به گفته حقیریان، این تصمیم لزوما جریانهای غیررسمی یا مبادلات میان فعالان بخش خصوصی را قطع نخواهد کرد؛ مبادلاتی که در دو سوی خلیج فارس عمیقا ریشهدار هستند. یک گسست پایدار حتی میتواند در بلندمدت، بر اقتصاد دبی تاثیر منفی بگذارد.
وی اضافه کرد: اینکه ناگهان همهچیز قطع شود و انتظار داشته باشید که هیچ تاثیری نداشته باشد، دشوار است. در واقع، بخش بزرگی تحتالشعاع قرار میگیرد و جایگزین کردن آن بخش(اقتصاد) به این سادگیها امکانپذیر نیست.
ناصر الشیخ، تاجر و مقام ارشد پیشین امارتی ، در کنفرانسی در دبی بهرغم کماهمیت جلوهدادن این نگرانیها، اذعان کرد که «این رابطه برای هر دو طرف سودمند بود.»
با این حال، به باور یکی از تجاری که با این خبرگزاری گفتوگو کرده است، تجارت (میان تهران و ابوظبی) از بحران کنونی نیز جان سالم به در خواهد برد.
او در حالی که به خلیج فارس، که امارات را از سواحل جن